تشريح المسائل مقدمة بفرماييد ، مسئله مورد بحث در « الثانى » چيست ؟ مواردى است كه احتياط در آنها مستلزم تكرار عبادت است ، مثل علم اجمالى به ظهر و جمعه ، قصر و اتمام و . . . مراد از « فقد يقوى فى النظر ايضا . . . » چيست ؟ اين است كه : در اين فرض نيز مىتوان مثل فرض قبلى يعنى اقل و اكثر ، به اطاعت اجماليّه و احتياط اكتفا نمود و لذا نيازى به دنبال كردن طريق اجتهاد براى كسى كه مجتهد است و يا طريق تقليد براى كسى كه مقلّد است نمىباشد ، بلكه مىتوان احتياط كرد و ميان دو عمل جمع نمود . البته ، مبنى بر اينكه قصد وجه جزمى را در عبادت شرط ندانيم و الّا با تمكّن از تحصيل آنجا را براى احتياط نخواهد بود . پس غرض شيخ از « لكنّ الانصاف : عدم العلم . . . » چيست ؟ اين است كه : با فرض تمكّن از تحصيل علم تفصيلى و توانايى بر امتثال تفصيلى نمىتوان به احتياط اكتفا نمود و دست به تكرار عمل زد . چرا ؟ زيرا : 1 - خود ما شك داريم و يا به تعبير ديگر يقين ندارم كه اين نحو از اطاعت يعنى اطاعت اجمالى نيز كافى باشد ، بلكه احتمال مىدهم كه در عبادات ، امتثال تفصيلى لازم باشد ، بدين معنا كه : مكلّف بايد در هنگام انجام عمل بداند و آگاه باشد به اينكه همين عمل معينا بر او واجب شده است ، كه چنين امرى با احتياط حاصل نمىآيد . و لذا : وقتى در لزوم قصد وجه جزمى شك نموديم ، بايد جانب احتياط را مراعات كرده ، ابتدا به سراغ امتثال تفصيلى برويم و چنانچه اين امتثال براى ما حاصل نشد به سراغ احتياط برويم . مراد از « و لذا يعدّ تكرار العبادة لإحراز الواقع مع التمكّن من العلم . . . » چيست ؟ اين است كه : در صورت تمكن مكلّف از علم تفصيلى در رابطهء قصد الوجه در عمل ، تكرار عمل و اقدام به احتياط با سيرهء مستمرّهء اهل شريعت ناسازگار است و به عبارت ديگر : متشرّعين با تمكن از امتثال تفصيلى به احتياط و امتثال اجمالى اكتفا نمىكنند ، بلكه به دنبال علم تفصيلى مىروند . بلكه در بسيارى از موارد اقدام به احتياط و تكرار عمل جهت رسيدن به واقع مستلزم اين است